Najnowsze artykuły
Technologie RFID i EPC | Technologia RFID w zarządzaniu łańcuchem dostaw
305
post-template-default,single,single-post,postid-305,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,smooth_scroll,,qode-theme-ver-1.4.1,wpb-js-composer js-comp-ver-4.3.4,vc_responsive

Technologia RFID w zarządzaniu łańcuchem dostaw

Technologia RFID w zarządzaniu łańcuchem dostaw

20:24 19 Marzec w Logistyka

Znaczenie informacji w bardzo dużym stopniu determinuje cele stawiane przed współczesnymi łańcuchami dostaw. Dzięki zastosowaniu nowoczesnych rozwiązań informatycznych możemy sprawnie i efektywnie kierować każdym przedsiębiorstwem, szczególnie w zakresie logistyki.


„With RFID, we can scan

an entire load of shipments at once,

in a matter of minute.”

Bob Berg

 

 

WSTĘP

            W zarządzaniu łańcuchem dostaw w minionych 20 latach nastąpiło sporo zmian. Wykorzystywana była i wciąż jest szeroka paleta technologii która określana jest mianem Auto-ID. Są one stosowane do automatycznego identyfikowania obiektów, osób lub lokalizacji. Najczęściej systemy te przypisują specyficzny kod modelu lub typu produktu a następnie jest on automatycznie odczytywany i wykorzystywany przez systemy przetwarzania informacji. Najpopularniejszym systemem Auto-ID są kody kreskowe UPC lub EAN. Umieszczane są na większości towarów konsumpcyjnych sprzedawanych na całym świecie, wg badań codziennie na świecie skanowanych jest ok. 5 miliardów kodów kreskowych.

            Systemy Auto-ID w dzisiejszych czasach podległy dwóm fundamentalnym zmianom. Nastąpiło odejście od kodów czytanych optycznie ( z pomocą skanera) a zaczęto używać technologii, która wykorzystuje fale radiowe do przesyłania danych oraz zasilanie elektroniczne układu ( etykieta RFID) stanowiącego etykietę obiektu przez czytnik, w celu identyfikacji obiektu. System ten znany jest pod skrótową nazwą RFID ( ang. Radio Frequency Identification). Po drugie nastąpiło odejście od kodów produktowych na rzecz numerów seryjnych. Każdy kod UPC/EAN nadawany jest przez producenta określonej serii wyrobów, jak np. kod UPC „041507 700722” oznacza opakowanie 12 butelek wody mineralnej San Pellegrino. A każda butelka wody wewnątrz tego opakowania ma przypisany kod „041507 700126”. W kontenerze nawet jak jest tysiąc butelek tej wody, to każda z nich ma ten sam kod UPC. Zastosowanie technologii RFID umożliwia nadanie każdej pojedynczej butelce wody własnego unikalnego kodu identyfikacyjnego.

            Technologia RFID obecnie jest stosowana w najróżniejszych obszarach gospodarki. Najważniejsze branże w których jest wykorzystywana to: logistyka, produkcja, opakowania, służba zdrowia, znakowanie, przemysł lotniczy i chemiczny, handel detaliczny, CPG.

Sprawne i efektywne zarządzanie zarówno pojedynczym przedsiębiorstwem, jak i całym łańcuchem dostaw, zależy od dostępu do szczegółowych i pewnych informacji o produktach. W celu uzyskania tych danych potrzebne są:

  • System umożliwiający natychmiastowe uzyskanie potrzebnych informacji
  • Konwersja zebranych danych w użyteczne informacje, standardowym i bezpiecznym formacie
  • Bieżący dostęp do informacji.

Technologia RFID i systemy zbudowane na jej bazie umożliwiają ciągły dostęp do precyzyjnych informacji dotyczących produktów, umożliwiając przejrzystość łańcucha dostaw. Na bazie RFID cele koncepcji efektywnej obsługi klienta (ECR) oraz współpracy w zakresie prognozowania popytu i polityki uzupełnień zapasów jest skutecznie osiągane.

Można powiedzieć, że rozwój technologii RFID w łańcuchu dostaw jest w pewnym sensie rozwinięciem koncepcji produkcji Just-in-Time. Idea minimalizacji zapasów a nawet ich całkowita likwidacja w obszarze łańcucha dostaw nie jest już w tym kontekście nowa. W latach siedemdziesiątych japońscy producenci zwyciężyli konkurencję, dzięki obniżeniu jednostkowych kosztów produkcji o kilkaset dolarów, dzięki likwidacji składów. Zastąpili je systemem dostaw bezpośrednio na taśmę produkcyjną. Po wprowadzeniu systemu Just-in-Time zapasy zmniejszyły się z kilkutygodniowych na kilkudniowe. Przedsiębiorstwa, które mają systemy oparte na RFID przekonują, że są w stanie ograniczyć swoje zapasy do kilku dni czy godzin, a nawet zupełnie je zlikwidować.

Dlatego technologia RFID to dzisiaj jedna z najszybciej rozwijających się technik automatycznej identyfikacji. W ostatni latach jej popularność znacznie wzrosła, a powodem tego było ustanowienie globalnych standardów, obniżenie kosztów wdrażania oraz poprawa efektywności.

Wg badania przeprowadzonego przez Accenture i VICS Item Level RFID Initiative dużym problemem dla detalistów i dostawców jest całkowity koszt tagowania, a raczej postrzegany koszt, ponieważ aktualne koszta są dużo niższe niż ludzie uważają- nawet Ci którzy funkcjonują w przemyśle. Tak jak ze wszystkimi nowymi technologiami dzisiejszych czasów, koszty wejścia i wdrożenia maleją a zdolności i efektywność rosną.   Dużo przedsiębiorców myśli, że całkowity koszt tagów ciągle wynosi w granicach 50-75 centów za każdy. To jest wystarczająco wysoka cena, aby mogło się zdawać, że to jest technologia tylko dla produktów luksusowych lub produktów, które wymagają ekstremalnych nakładów aby zapewnić wysoki poziom bezpieczeństwa. Rzeczywistość jest jednak inna, ponieważ cena tagów mocno spadła w ciągu ostatnich kilku lat, prawie trzykrotnie od 2008 r ( wg Avery Denison, głównego amerykańskiego producenta), co przedstawia wykres 1.

Wykres 1, źródło: Badanie Accenture& VILRI, Item-level RFID


Na dzień dzisiejszy cena taga, wg informacji od głównych dostawców, wynosi 10 centów – oczywiście zależy od wielkości zamówienia i typu tagów, ale mnożąc korzyści które można uzyskać z otagowania produktów i zarządzania z wykorzystaniem technologii RFID to naprawdę staje się coraz bardziej dostępna i efektywna technologia. Z informacji z ankiety wynika, że jeżeli ceny tagów będą nadal na niskim poziomie i moment adaptacji będzie stabilny to większość detalistów, w ciągu 5 lat, będzie użytkownikami technologii RFID (item-level).

Dostęp do tej technologii jest coraz prostszy dzięki dużemu zainteresowaniu firm, które oferują produkcję i sprzedaż etykiet RFID. Oprócz znanych zagranicznych producentów takich jak: Datamars, Motorola, Datamax, Intermec, Sato, Zebra, Alien, Cean czy Thingmagic. które zajmują się produkcją tagów, czytników, anten czy produkcją drukarek RFID. Na rynku również istnieją polskie firmy: BCS Polska, System Kodów Kreskowych SA, HADATAP, Logisys, Jantar.

JAK WYKORZYSTAĆ TECHNOLOGIĘ RFID W ŁAŃCUCHU DOSTAW

Wal-Mart i dostawcy DoD ( ang. Department of Defense) robią krok do przodu z wdrożeniem EPC RFID, aby optymalnie ulepszyć działania w łańcuchu dostaw, m.in.:

  • 100% przejrzystość stanu zapasów,
  •  redukcje w stratach,
  • zarządzanie danymi procesu
  • umożliwienie przechowywania w tagach rzeczywistych informacji z baz danych
  • przypisanie unikalnych numerów seryjnych do produktów
  • dzielenie się EPC i innymi danymi produktów z innymi partnerami w łańcuchu dostaw

Rysunki 1-4 przedstawiają po kolei łańcuch dostaw od produkcji po sprzedaż w sklepie. Numery na rysunkach oznaczają operację które pod każdym z obrazków są opisane.

Rys. 1 PRODUKCJA, źródło: RFID Supply Chain, Zebra Report


Na rysunku 1 przedstawiony jest proces produkcji. Niżej w punktach opisane są operacje które odpowiadają cyfrą na obrazku.

  1. W zakładzie produkcyjnym, palety docierają do stacji dokującej, gdzie czytniki z czytują numery EPC i inne dane o przesyłce.
  2. Otrzymane towary zostają sprawdzone ( Shipping Manifest) i są przemieszczane do jednego z trzech obszarów: jako zapasy, na produkcję lub jako zwrot.
  3. Nowe, inteligentne etykiety pozwalają na szybkie wysłanie zwrotów do dostawców
  4. Dane o zapasach są odczytywane przez czytnik wbudowany w wózku widłowym, który aktualizuje system i nadaje informację o tym gdzie i jaki produkt jest umieszczony w magazynie.
  5. Na tym poziomie komponenty są z czytywane, system wprowadza dane o zużyciu tych surowców do produkcji. Następnie elementy potrzebne do montażu nowych produktów gromadzone są w pojemnikach na linii produkcyjnej, dzięki temu pracownik łączy dane EPC surowców z wyrobami gotowymi. Inteligentne etykiety są generowane w celi identyfikacji pojemnika i jego zawartości.
  6. Podczas przesuwania pojemników wzdłuż linii montażu informacje są wczytywane do systemu przez stacjonarne czytniki zamontowane na taśmie produkcyjnej.
  7. Podczas montażu produktu, inteligentne etykiety są przymocowane do produktu. Umieszczony tam czytnik zapisuje/odczytuje każde z działań które jest wykonane i zapisuje na tag umieszczony w inteligentnej etykiecie.
  8. Na stanowisku Kontroli Jakości, po sprawdzeniu produktu, zapisywana jest informacja w numerze EPC produktu, że przeszedł kontrolę jakości. Zostaje zarejestrowany w bazie danych producenta i może być wysłany dalej.
  9. Wyroby gotowe przemieszczają się do stanowiska pakującego, gdzie zostaje stworzona inteligentna etykieta, która zawiera nowe dane wyrobu gotowego.

Rys. 2 DYSTRYBUCJA, źródło: RFID Supply Chain, Zebra Report

Rys. 3 DYSTRYBUCJA, źródło: RFID Supply Chain, Zebra Report

  1. Wózek z wbudowanym czytnikiem aktualizuje system podając informacje o miejscu gdzie wyroby gotowe są przechowywane.
  2. Zapasy również przechowywane są w magazynie. Przenoszone są z półek na dział produkcji. Do aktualizacji danych może być użyty czytnik ręczny lub wózkowy.
  3. W magazynie wyroby gotowe, które zostają przekazane do centrum dystrybucyjnego umieszczane są na palety.
  4. Palety opuszczają strefę i na taśmie przenoszone do wysyłki. Przejeżdżając przez dok stacjonarne czytniki ostatecznie aktualizują system i wysyłają wiadomość o załadowaniu ładunku na ciężarówkę.
  5. W centrum Dystrybucyjnym informacje z etykiet palet odczytywane są przez stacjonarne czytniki, które odnotowują przesyłki. Zaznaczając te które są podejrzane, nieuporządkowane lub podwójne.
  6. Widłowe czytniki/kodery aktualizują system, podając miejsce w którym towary będą przechowywane. Również w każdym momencie czujniki, które są zamontowane w centrum dystrybucyjnym nagrywają warunki panujące w CD i dodają te informacje do inteligentnej etykiety wyrobów, dzięki temu można w każdym momencie sprawdzić całą historię produktu.
  7. W centrum dystrybucyjnym wyroby od wielu dostawców gromadzone są na paletach i przygotowane do konkretnego miejsca przeznaczenia ( detalisty). Palety owinięte są folią aby chronić ich zawartość i utrzymać je na stałym poziomie wartości. Inteligentne etykiety są stworzone w celu identyfikacji zawartości palety i kodowania instrukcji przewozu. Stacjonarne czytniki przy dokach aktualizują system o informacje na temat przesyłek wychodzących.
  8. Rys. 4 DETALISTA /SKLEP, źródło: RFID Supply Chain, Zebra Report
  9. Czytniki stacjonarne przy dokach aktualizują informacje o dostawie, przesyłają informacje do systemu jaki towar właśnie został dostarczony, od kogo i kiedy. Ponownie dobra które zostały zaakceptowane będą przechowywane w backroomie lub umieszczone bezpośrednio na półkach w sklepie.
  10. Stacjonarne czytniki rejestrują i aktualizują system które towary przechodzą z backroomu do sklepu.
  11. Czytniki na półkach sklepowych przesyłają wiadomości do systemu które produkty należy uzupełnić.
  12.   Gdy kontenery zostają poddane recyklingowi, na samym końcu łańcucha dostaw, numery EPC zostają deaktywowane. Chyba, że są to palety lub kartony które ponownie będą wykorzystywane.

 

Dodatkowo w Internecie dostępne są interesujące filimiki przybliżające działanie technologii RFID w łańcuchu dostaw i efektywne jej wykorzystanie.

 

EPCglobal W ŁAŃCUCHU DOSTAW

Celem EPC Global Network jest upowszechnianie i wdrażanie technologii opartej na Elektronicznym Kodzie Produktu EPC (Electronic Product Code). EPC Global Network wykorzystuje technologię RFID aby umożliwić jak najlepszą „widoczność” zaopatrzonej w tag EPC w łańcuchu dostaw. Sieć opiera swoje działania na 4 fundamentalnych elementach:

  • The Electronic Code (EPC) jest unikalnym numerem, który pozwala na identyfikowanie wybranego przedmiotu – pojedynczego produktu czy całej palety – spośród wszystkich przedmiotów w przesyłce. Każdy tag RFID ma zakodowany w środku unikalny numer EPC, który identyfikuje produkt.
  • The Object Name Service (ONS) celem tego mechanizmu jest wskazywanie na podstawie dostarczonych numerów EPC, miejsc znajdowania się informacji na temat obiektów oraz powiązanych z nimi usług. Informacje te zazwyczaj umieszczone są w Internecie dzięki czemu są gotowe do odczytania i łatwo dostępne na poziomie światowym.
  • Physical Markup Language (PML) jest oparty na języki XML, który jest używany do definiowania danych przedmiotów.
  • Savant jest to technologia middleware, która koordynuje przepływ informacji przez systemy komputerowe

PRZYKŁADY ZASTOSOWANIA TECHNOLOGII RFID

            Pierwszą falę zastosowania technologii RFID w przemyśle, w branży motoryzacyjnej, można było dostrzec już 2001r. Jako przykład można podać zakłady Ford Motor Co., gdzie technologia RFID została wprowadzona do 22 montowni. Na każdym z produkowanych samochodów była umieszczona etykiety, która dostarczała systemowi informacji o specyfikacji poszczególnego modelu w ciągu całego procesu produkcji trwającego kilkadziesiąt godzin. Na przykład roboty w lakierni otrzymują informację jaki kolor lakieru użyć, a robotnicy pracujący przy taśmie produkcyjnej – jaka jest zamówiona kombinacja wykończenia wnętrza i opcji wyposażenia. Dane z etykiet również informują kierownika produkcji o bieżącym etapie produkcji i tego gdzie znajduje się w danym momencie samochód. Firma nie tylko obniżyła koszty produkcji, ale jest także w stanie lepiej i bez błędu obsłużyć klientów.

Niemniej jednak niekwestionowanymi liderami zastosowania technologii RFID w biznesie są wielkie sieci detaliczne. Wal-Mart Stores, Inc. amerykański największy detalista na świecie, należy do liderów wdrażania systemu zarządzania łańcuchem dostaw opartego na technologii RFID. Swoją przygodę z technolgią RFID zaczął w czerwcu 2003 r. W przypadku sieci Wal-Mart  zastosowanie technologii RFID ma bardzo duże znaczenie ze względu na wielkość obrotu oraz ilość towarów. Według Venture Development Corporation, Wal-Mart ze sprzedaży produktów o wartości 245 bilionów $ w roku 2003 i z ulepszeniem swojej sieci dostaw tylko o 1% wygeneruje oszczędność na poziomie 2,5 bilionów $. Używając typowego system komputerowego, można uzyskać informacje, np. o tym, że na półce sklepowej znajduje się 10 produktów, natomiast z technologią RFID wiesz, że na półce znajduje się 10 produktów z podanymi specyfikacjami (jak długo tam się znajdują, termin ich ważności, numer seryjny oraz historię magazynowania). Wal-Mart aby ulepszyć zarządzanie łańcuchem dostaw od początku listopada 2003 r. wymusił przejście swoich czołowych dostawców, m.in. Gillette, Hewlett-Packard, Johnson&Johnson, Kimberly-Clark, Kraft Foods, Nestle, Procter&Gamble, Unilever, do wdrożenia technologii RFID i wysłania wszystkich palet i opakowań zbiorczych zaopatrzonych w etykiety. Mniejsi dostawcom wyznaczył termin do 2006 r. Wal-Mart był niegdyś pionierem wprowadzania kodów kreskowych, teraz podobnie czyni z RFID – jego dostawcy muszą zastosować jednakowe oznaczenia towarów.

Metro Group jest międzynarodowym koncernem handlowym, który funkcjonuje w 30 krajach świata. Grupa metro wykorzystuje technologię RFID poprzez identyfikację i śledzenie poszczególnych produktów w całym łańcuchu dostaw. Na początku Metro Group zaczęło wykorzystywać tą technologię w 180 sklepach Metro Casch&Carry i Real a także w centralnych magazynach MGL Metro Group Logistics. Teraz również chińscy i wietnamscy dostawcy, po pilotażowym projekcie „Tag it easy”, oznaczają swoje przesyłki etykietami RFID. W ten sposób wyraźnie można zwiększyć efektywność w łańcuchu dostaw między Azją a Europą. Metro Group z pomocą technologii RFID automatycznie rejestruje dostawy. Etykiety RFID są wymagane na każdej palecie dostarczanej do firmy. Korzystając z oprogramowania system sprawdza czy dostawy odpowiadają zamówieniu i rejestruje je w systemie zarządzania zapasami. Przez to procesy podlegają ulepszeniu, zapobiega to przyjęciom błędnych dostaw i zwiększa dokładność informacji. Co więcej ma to także korzystny wpływ dla dostawców, wymiana informacji jest w znacznym stopniu ułatwiona. Groupa Metro również na początku pomaga swoim dostawcom wdrożyć technologię RFID, proponując trzy automatycznie przygotowane „starter kits” ( ang. Pakiety startowe). Dlatego też Metro Group postanowiła wprowadzać kary dla dostawców za dostarczenie palet nie oznakowanych etykietami RFID. Co ma zmusić dostawców do inwestowania w technologię RFID. Grupa Metro posiada własne centrum badawcze, które istnieje od 2004r. i tam właśnie trwają prace nad rozwojem technologii RFID i jego różnego zastosowania. Metro już może cieszyć się sukcesem, jako pierwsze stworzyło tzw. Future Store w miejscowości Rheinberg niedaleko Duesseldorfu w Niemczech. Identyfikacja radiowia RFID pozwala na umieszczenie na opakowaniach towarów specjalnych etykiet, które zawierają informacje o produkcie ( np. cena, termin ważności, pochodzenie). Po przejściu przez bramki skanujące wszystkie etykiety, klienci jedynie płacą za zakupione towary w kasie, unikając kolejek. Dodatkowo w Future Store klienci testują także inne rozwiązania, np. Personel Shopping Assistant, który ułatwia znalezienie towaru na półce, informuje o promocjach oraz o całkowitej wartości produktów znajdujących się w koszyku. Są również Terminale Informacyjne, które dostarczają informacji nie tylko o samym produkcie, ale również o możliwościach jego zastosowania, np. przepisy kulinarne, itp. Więcej informacji o Future Store Metro Group na stronie: www.future-store.org , a o Centrum Badawczym Metro Group: www.innovation-center.metrogroup.de . Dąży do tego, aby za stany towarów w sklepach odpowiadał producent a nie sieć Metro.

KORZYŚCI WYNIKAJĄCE Z ZASTOSOWANIA TECHNOLOGII RFID W ŁAŃCUCHU DOSTAW

Nadanie każdemu opakowaniu produktów unikalnego numeru umożliwia m.in.:

  • Śledzenie materiałów i aktywów w łańcuchu dostaw prowadząc do zmniejszenia stanu zapasów,
  • Ustalenie miejsca kradzieży produktów,
  • Wstrzymanie produktów, gdy są wysyłane w niewłaściwym kierunku,
  • Wstrzymanie importu podrabianych produktów,
  • Zwiększenie kontroli na procesem wycofywania produktów z rynku (np. przeterminowanych wyrobów z półek sklepów).

Korzystanie z technologii RFID zmienia oblicze współczesnego biznesu. Daje możliwość przeniesienia większości czynności w łańcuchu dodawania wartości do cyberprzestrzeni poprzez globalnie połączone ze sobą sieci. Technologia RFID jest elementem umożliwiającym wkomponowanie łańcucha dostaw we wspólną infostradę. Dzięki temu efektywne staje się dzielenie informacją pomiędzy partnerami, co czyni realnym zarządzanie procesami całej sieci dostaw. Technologia RFID udostępnia każdemu z firm w łańcuchu dostaw szczegółową wiedzę, która jest podstawą reorganizacji wewnętrznej, a także radykalnie zmienia komunikację pomiędzy przedsiębiorstwami, zwiększają jej rozwój a po jakimś czasie obniżając koszt.

Kończąc artykuł śmiesznym a zarazem dając do myślenia obrazkiem.

Bibliografia:

  1. Global RFID The value of the RPCglobal Network for supply Chain Management, Schuster E., Allen S., Brock D., Springer, 2007
  2. Technologia RFID w łańcuchu dostaw, Gopodarka Materiałowa i Logistyka, nr 11-12/2003
  3. www.rfidjournal.com
  4. www.foodproductiondaily.com
  5. www.wnp.pl
  6. www.metrogroup.de
  7. Badanie wykonane przez Badanie Accenture& VILRI, Item-level RFID, 2012
  8. Raport ZEBRA, RFID Supply Chain, 2008