Najnowsze artykuły
Technologie RFID i EPC | Technologia DSRC i jej funkcjonowanie na przykładzie elektronicznego systemu poboru opłat ViaToll
260
post-template-default,single,single-post,postid-260,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,smooth_scroll,,qode-theme-ver-1.4.1,wpb-js-composer js-comp-ver-4.3.4,vc_responsive

Technologia DSRC i jej funkcjonowanie na przykładzie elektronicznego systemu poboru opłat ViaToll

Technologia DSRC i jej funkcjonowanie na przykładzie elektronicznego systemu poboru opłat ViaToll

23:49 21 Luty w Zastosowania

Obszar transportu drogowego jest jedną z tych dziedzin, która wspierana jest rozwiązaniami informatycznymi, m.in. opartymi na komunikacji długiego lub krótkiego zasięgu. Technologia DSRC, oparta na przesyłaniu danych w krótkim obszarze, wykorzytana została w transporcie wysokotonażowym w celu pobierania opłat za przejazdy wyznaczonymi odcinkami dróg (zarówno w Polsce, jak i za granicą).  Rozwiązanie to znalazło zastosowanie w wprowadzonym na przestrzeni kilku ostatnich miesięcy elektronicznym systemie poboru opłat – viaToll.

  • Obszar zastosowania systemu

      Technologia mikrofalowa DSRC (Dedicated Short Range Communication – dedykowana komunikacja krótkiego zasięgu) ma zastosowanie w branży transportu wysokotonażowego, a więc dotyczy ona użytkowników samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t, autobusów oraz samochodów osobowych z przyczepą (w momencie, gdy DMC zestawu przekracza 3,5t). Technologia ta wykorzystywana jest poprzez system ViaToll, jako elektroniczny system poboru opłat, który zaczął funkcjonować od lipca 2011 r. Jego wykonawcą jest austriacka firma Kapsch, działająca na rynku polskim od ponad 20 lat, zajmująca się dostarczaniem rozwiązań teleinformatycznych, manager Services oraz systemów bezpieczeństwa budynkowego.

Wprowadzenie elektronicznego poboru opłat przy wykorzystaniu komunikacji krótkiego zasięgu zastąpiło manualny sposób płatności, dokonywany przy użyciu tzw. winiet. Systemy oparte na technologii DSRC mają zastosowanie w innych krajach europejskich, m.in. w Niemczech, Austrii i Czechach.

Obligatoryjność podporządkowania się systemowi ViaToll wkrótce obejmie swym zakresem także kierowców samochodów osobowych oraz motocyklistów (od 1 stycznia 2012 r.). Tak jak w przypadku samochodów ciężarowych, tak i osobowe oraz motocykle będą podlegały określonym stawkom, jakie będzie należało uiścić za przejechane kilometry. Wysokość płatności zależy w tym wypadku od m.in. rodzaju środka transportu, jego nacisku osi oraz klasy emisji spalin.

  •  Struktura systemu i wykorzystywane urządzenia

    Technologia DSRC wykorzystywana jest jako narzędzie do automatycznego ściągania opłat za  przejeżdżanie przez płatne odcinki autostrad, dróg ekspresowych oraz wybranych dróg krajowych. Odbywa się to przy współdziałaniu dwóch urządzeń:

  • czujników zamieszczonych na bramkach lub słupkach, które rejestrują fale,
  • transponderów (tzw. viaBOXy), które wysyłają dane o pojeździe do czujników.

Rys. 1. Bramka viaToll z czujnikami

bramka viatoll
Źródło: http://gdywstecz.blox.pl/2011/07/System-viaTOLL-a-emisja-spalin.html

     

    ViaBOX to urządzenie pokładowe wykorzystywane do łączności z antenami zamontowanymi na bramkach. W pamięci ma zakodowaną informację o pojeździe, która przesyłana jest w momencie naliczenia opłaty za przejazd płatnym odcinkiem drogi. Urządzenie informuje o naliczonej opłacie za pomocą pojedynczego sygnału dźwiękowego. Brak tego dźwięku świadczy o nieprawidłowym działaniu viaBOXa,  co może się wiązać z brakiem naliczenia opłaty (za co grożą wysokie kary finansowe – od 1,5 do 3 tys. zł) lub nieaktywnymi bramownicami. Dodatkowo występują w nim diody świetlne, które informują o prawidłowym lub nieprawidłowym funkcjonowaniu urządzenia.

Rys. 2. Urządzenie viaBOX

 Urzadzenie viabox

Źródło: http://fleetmanager.pl/prosty-sposob-na-korzystanie-z-systemu-viatoll/

  • Zasady działania technologii

      Zasada działania technologii DSRC jest dość prosta: urządzenie viaBOX, zamontowane przy szybie samochodu ciężarowego, w momencie jego przejeżdżania pod bramownicą wysyła sygnał do czujników z informacją o pojeździe (komunikacja radiowa na częstotliwości mikrofalowej 5,8 GHz z prędkością  do 500 kb/s). Dane zarejestrowane przez bramownice przesyłane są do centrum poboru opłat, gdzie, po przetworzeniu, następuje rozliczenie płatności (por. rys. 1).

Istotną korzyścią, jaką niesie za sobą stosowanie powyższej technologii, jest brak ingerencji w płynność ruchu pojazdu (w przeciwieństwie do systemu winietowego) – pobieranie opłat drogowych w sposób automatyczny nie wymaga zmniejszenia prędkości pojazdu. Uważa się to za główną zaletę technologii DSRC, dlatego cieszy się pozytywnymi opiniami w wielu krajach Europy.

Rys. 3. Zasada działania elektronicznego systemu poboru opłat ViaToll

 

Źródło: http://logsped.pl/portal/index.php?option=com_content&view=article&id=6211&Itemid=428

 

      Płatności dokonywane systemem viaToll trafiają do Krajowego Funduszu Drogowego, a przeznaczone są na modernizację oraz rozbudowę polskiej infrastruktury drogowej.
Uzupełnieniem stosowania elektronicznego systemu poboru opłat jest nadzór nad jego funkcjonalnością – jednostkami do tego wyznaczonymi są inspektorzy ITD (Inspekcji Transportu Drogowego). W zakresie ich obowiązków leży m.in. sprawdzanie czy samochody są wyposażone w urządzenie ViaBOX, jaki jest jego stan techniczny, a przede wszystkim czy kierowca wywiązuje się z obowiązku uiszczania opłat za wybrane odcinki dróg. Jakiekolwiek nieprawidłowości wiążą się z nałożeniem  kary pieniężnej.

  • Problematyka użytkowania

      Technologia DSRC cieszy się uznaniem ze względu na jej opłacalność i wygodę  w obsłudze. Ponadto docenia się zapewnienie płynnego ruchu pojazdów, bezpłatną łączność, niezależność systemu oraz zarządzanie drogami poprzez dane dotyczące natężenia ruchu (ilość pobieranych opłat).
W ogólnym ujęciu technologia mikrofali przyniosła wiele ułatwień w egzekwowaniu należności na korzystanie z płatnych odcinków dróg. Początki funkcjonowania przyniosły jednak ze sobą pewne utrudnienia w funkcjonowaniu, związane przede wszystkim z naliczaniem płatności przez system – zdarzało się wiele przypadków naliczania podwójnych (a nawet większych)  kwot lub odwrotnie – ich braku, co nie było związane z nieprawidłowym ustawieniem urządzenia ViaBOX. Prowadziło to do wielu reklamacji, które niejednokrotnie spływały na drogę sądową. Poważny problem dotyczył sytuacji „znikania” pieniędzy z konta ViaToll, które przez administratorów tłumaczone było ściąganiem opłat na podstawie prawdopodobieństwa przejeżdżania przez nieaktywne jeszcze bramownice. Te i podobne sytuacje wywołały niechęć osób zainteresowanych do wprowadzonego systemu. Samo jednak działanie technologii DSRC opiera się na szybkim i łatwym przepływie informacji oraz możliwości jego przyszłej rozbudowy, za sprawą czego obowiązkowymi płatnościami będzie można objąć znacznie więcej dróg oraz pojazdów.

Seręga Marta, Malinowska Magdalena

Źródła:

  1. http://www.komputerswiat.pl/jak-to-dziala/2011/08/viatoll–system-elektronicznego-poboru-oplat-viatoll,2.aspx#content
  2. http://www.info-myto.pl/viaToll/TechnologiaDSRC/tabid/76/language/pl-PL/Default.aspx 
  3. http://www.technika24.pl/elektroniczne-systemy-poboru-oplat-drogowych/
  4. http://edroga.pl/nowosci-w-branzy/techniki/928-pobor-oplat-od-uzytkownikow-drog?start=1
  5. http://fleetmanager.pl/prosty-sposob-na-korzystanie-z-systemu-viatoll/
  6. http://logsped.pl/portal/index.php?option=com_content&view=article&id=6211&Itemid=428
  7. http://gdywstecz.blox.pl/2011/07/System-viaTOLL-a-emisja-spalin.htm
Tags: